Ondernemers & Co. nr 2019-7 : Maatschap anno 2019: gewikt en gewogen!

Ondernemers & Co. nr 2019-7 : Maatschap anno 2019: gewikt en gewogen!

De maatschap blijft een uitgelezen structuur in het kader van vermogens- en successieplanning. Via een maatschap kunnen schenkers vermogen overdragen aan begiftigden en dus vrijwaren van erfbelasting met behoud van de gewenste controle, en dat op vormvrije en flexibele wijze. Deze techniek wordt ook door de Vlaamse Belastingdienst (VLABEL) onderschreven in haar rulingpraktijk. Wel moet de maatschap wat aan discretie inboeten… een relatief en onvermijdelijk gegeven gezien de (inter-)nationale ontwikkelingen in dit verband.

VLABEL bevestigt: maatschap is geldig controlevehikel bij schenking

In 2016 deed VLABEL de wereld van de vermogens- en successieplanning heel even op zijn grondvesten daveren.

VLABEL toetste in een ruling de techniek van de maatschap tot behoud van controle na een schenking aan het fiscaal fictie -artikel dat voorziet dat een schenking van roerend vermogen onder opschortende voorwaarde of termijn van overlijden van de schenker alsnog aan erfbelasting moet worden onderworpen. De schenking van roerend vermogen met uitstel van overdracht tot aan het overlijden van de schenker heeft volgens de wetgever immers enkel tot doel de (hogere) erfbelasting te vermijden; voor fiscale doeleinden wordt deze schenking  op basis van dit fictie-artikel aan de nalatenschap van de schenker toegevoegd en dus aan erfbelasting onderworpen.

De feiten in deze ruling moet wel erg extreem zijn geweest. VLABEL kwam tot de bevinding dat in voorliggend geval de schenkers via de maatschap de volledige beheer- en beschikkingsbevoegdheid over het geschonken vermogen behielden, zonder enige inspraak van de begiftigden, en dat tot aan het overlijden van de langstlevende van de schenkers. Bovendien waren de minderjarige begiftigden handelingsonbekwaam ten aanzien van de aan de schenking opgelegde voorwaarden. Genoeg voor VLABEL om te besluiten dat de maatschap een kunstmatige constructie was met als uitsluitend doel de toepassing van voormeld fictie-artikel te vermijden. De rechtsgevolgen van de maatschap waren immers identiek aan die van de schenking onder opschortende voorwaarde van overlijden van de schenker.

Plots werd een evergreen als de maatschap in vraag gesteld… of beter, het gebruik ervan in het kader van een vermogens- en successieplanning werd door VLABEL scherp gesteld. In haar daaropvolgende rulingpraktijk bevestigt VLABEL immers dat de maatschap nog steeds kan worden aangewend als controlestructuur, weliswaar op correcte wijze met een logische inspraak van alle gerechtigden in de maatschap (i.e. zowel schenkers als begiftigden).

Met oog op verder beheer van het geschonken vermogen ondergebracht in de maatschap worden vaak (in eerste instantie) de schenkers als zaakvoerders van de maatschap benoemd. Belangrijk is te onderstrepen dat de zaakvoerders als bijzondere lastgevers het vermogen van de maatschap op doelgebonden wijze dienen te beheren en desgevallend gehouden zijn hierover rekenschap te geven.

ook maatschap moet info prijsgeven, zij het beperkt

De maatschap heeft haar populariteit in belangrijke mate te danken aan enerzijds haar grote flexibiliteit (cf. grote vrijheid bij het opstellen van de statuten) en anderzijds haar volledige discretie. Tot op heden is een maatschap enkel bij belanghebbende partijen bekend. Aan deze volledige discretie wordt nu enigszins getornd.  

Net zoals alle ondernemingen dient de maatschap voortaan met vermelding van naam, adres en zaakvoerder in de Kruispuntbank voor Ondernemingen te worden geregistreerd. Bestaande maatschappen actief voor 1 november 2018 hebben hiertoe de tijd tot en met 30 april 2019.

Ook moet het zaakvoerderschap van de maatschap bepaalde beperkte informatie (identiteitsgegevens, detail belang in de maatschap) over de uiteindelijke begunstigden van de maatschap (o.m. natuurlijke personen met meer dan 25% controle en/of eigendomsbelang) overmaken aan het UBO-register binnen de maand nadat deze informatie gekend of gewijzigd is, en voor de eerste maal voor 30 september 2019.

Bevoegde autoriteiten kunnen het UBO-register consulteren, waaronder deze belast met de strijd tegen witwassen en financiering van terrorisme, fiscale autoriteiten, …. Ook de burger kan dit, evenwel tegen betaling van een vergoeding en enkel mits opgave van het KBO-nummer of de naam van de maatschap; er kan dus niet op naam van de uiteindelijke begunstigden worden gezocht.

Bij dit alles blijft het vermogen ondergebracht in de maatschap een discreet gegeven, enkel bekend bij belanghebbende partijen.

Nieuwsbrief Archief

loading

Inschrijven voor onze nieuwsbrief

IMPOSTO Nieuwsbrief verschijnt maandelijks rond de kernexpertises van IMPOSTO Advocaten. De invalshoek is praktijkgericht. Schrijf u gratis in.

We zullen uw persoonsgegevens verwerken in overeenstemming met ons privacybeleid.