NIEUWE BRUSSEL I BIS VERORDENING - GRENSOVERSCHRIJDEND PROCEDEREN BELANGRIJK VERSOEPELD !

NIEUWE BRUSSEL I BIS VERORDENING - GRENSOVERSCHRIJDEND PROCEDEREN BELANGRIJK VERSOEPELD !

De Brussel I Verordening of EEX-Verordening is sinds haar inwerkingtreding op 1 maart 2002 een van de hoekstenen van het Europese burgerlijk procesrecht. Deze verordening regelt enerzijds de internationale rechtsmacht en anderzijds de erkenning en tenuitvoerlegging van gerechtelijke beslissingen en akten over de grenzen heen. De voornaamste doelstelling van de Brussel I Vo. is om in grensoverschrijdende burgerlijke en handelszaken de rechtbanken en hoven van één enkele EU-lidstaat aan te wijzen, waarna hun gerechtelijke beslissing ook in andere lidstaten kan worden erkend en ten uitvoer gelegd. Enkele grootschalige studies hebben intussen de pijnpunten in de verordening blootgelegd. Dit heeft de Commissie ertoe aangezet de verordening te herschikken en op bepaalde punten te wijzigen met de nieuwe Brussel I bis Vo. van 12 december 2012, die van toepassing zal zijn vanaf 10 januari 2015:

http://eurlex.europa.eu/legalcontent/NL/TXT/PDF

Onder de huidige Brussel I Vo. speelt het zgn. ‘exequatur’ een belangrijke rol bij de tenuitvoerlegging van vonnissen in een andere lidstaat. Deze uitvoerbaarverklaring kan worden omschreven als een judiciële toelating om uitspraken uit het buitenland te importeren en volgens het eigen nationale recht ten uitvoer te leggen. Met de nieuwe Brussel I bis Vo. wordt het exequatur afgeschaft. Bedoeling is uiteraard om de tenuitvoerlegging in andere lidstaten sneller, efficiënter en goedkoper te maken.

De partij die een beslissing uit een andere lidstaat wenst ten uitvoer te leggen, zal voortaan bij het gerecht van het land van oorsprong een ‘certificaat betreffende een beslissing in burgerlijk en handelszaken’ moeten bekomen, en dit samen met een afschrift van de beslissing moeten overmaken aan de bevoegde uitvoeringsautoriteit van de aangezochte lidstaat, i.e. meestal de gerechtsdeurwaarder. Deze stukken dienen vervolgens te worden betekend aan de schuldenaar, voorafgaand aan elke uitvoeringsmaatregel.

Wanneer een beslissing maatregelen of bevelen bevat die in het recht van de aangezochte staat niet gekend zijn, dienen deze in overeenstemming te worden gebracht met maatregelen of bevelen die aldaar wèl gekend zijn, gelijkwaardige gevolgen hebben en dezelfde doelstellingen en belangen beogen.

De schuldenaar zal zich tenslotte onder de nieuwe Brussel I bis Vo. nog steeds kunnen verzetten tegen de tenuitvoerlegging wegens grotendeels dezelfde weigeringsgronden als deze die nu gelden. Het gevolg van het afschaffen van het exequatur is evenwel dat deze toets van de limitatieve lijst met weigeringsgronden zich in de toekomst zal verschuiven naar de uitvoeringsfase.

Naast een grondige wijziging van de tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen, voorziet de nieuwe Brussel I bis Vo. ook in een aanpassing van de bevoegdheidsregels. Zo wordt het gebruik van zgn. torpedo’s, waarbij een kwaadwillige partij snel een procedure aanhangig maakt bij een onbevoegde rechter in een lidstaat met een grote gerechtelijke achterstand om de procedure nodeloos (soms jaren) te vertragen, aan banden gelegd. Dit vloeit voort uit de zgn. lis pendens-regel. Deze regel bepaalt dat wanneer voor gerechten van verschillende lidstaten tussen dezelfde partijen vorderingen aanhangig zijn gemaakt met hetzelfde voorwerp en dezelfde oorzaak, het gerecht waar de zaak het laatst is aangebracht zijn uitspraak ambtshalve dient aan te houden totdat de (on)bevoegdheid van het gerecht waar de zaak voorheen werd aangebracht, vaststaat.

De lis pendens - regel wordt in de nieuwe Brussel I bis Vo. weliswaar behouden, maar er worden belangrijke uitzonderingen op voorzien. Wanneer partijen in een zogenaamd forumbeding de bevoegde rechter aangeduid hebben, zal deze steeds en ongeacht de volgorde van aanhangigmaking voorrang krijgen op alle andere rechtbanken, totdat deze over zijn bevoegdheid heeft beslist. Deze uitzondering moet op haar beurt genuanceerd worden ingeval van tegenstrijdige forumbedingen, zelfs stilzwijgende, of nog wanneer een verzekeringsnemer, consument of werknemer optreedt als eisende partij en een forumbeding aldus ongeldig is.

Een andere wijziging met betrekking tot ‘forumbedingen’ is dat partijen voortaan een rechter kunnen bevoegd maken van een lidstaat waarin géén van beiden een woonplaats heeft, tenzij een dergelijk forumbeding volgens het recht van de aangewezen lidstaat ongeldig zou zijn.

De nieuwe Brussel I bis Vo. beoogt met de afschaffing van het exequatur de erkenning en tenuitvoerlegging van gerechtelijke beslissingen in burgerlijke en handelszaken sneller en goedkoper te maken. Vanzelfsprekend zal veel afhangen van een efficiënte implementatie van de verordening en de vlotte aflevering van het nieuw ingevoerde certificaat door de griffies. Bovendien zullen ook onder de nieuwe regeling kosten van vertaling en supplementaire betekening noodzakelijk blijven. Met de nieuwe Brussel I bis Vo. wordt de positie van consumenten en werknemers verstevigd en wint de invoeging van een forumbeding in grensoverschrijdende overeenkomsten opnieuw aan belang. Deze nieuwe verordening betekent een nieuwe stap in de vereenvoudiging van de intrinsiek complexe materie van de internationale rechtsmacht en tenuitvoerlegging van beslissingen over de grenzen heen. Geen stijlbreuk, wel een ‘restyling’ dus … .

Nieuwsbrief Archief

loading

Inschrijven voor onze nieuwsbrief

IMPOSTO Nieuwsbrief verschijnt maandelijks rond de kernexpertises van IMPOSTO Advocaten. De invalshoek is praktijkgericht. Schrijf u gratis in.

We zullen uw persoonsgegevens verwerken in overeenstemming met ons privacybeleid.