Het duolegaat: twee vliegen in ÉÉn klap!

Het duolegaat: twee vliegen in ÉÉn klap!

20.04.2011
Stijn Lamote (Advocaat-Vennoot), Mathieu Vancolen (Advocaat)

Voor wie geen erfgenamen in rechte lijn heeft, is successieplanning een must. De tarieven in de successierechten in de zijlijn en naar vreemden zijn immers schrikwekkend. Vanaf de schijf van € 125.000,00 zijn 65% (!) successierechten verschuldigd. De inschakeling van een duolegaat kan de pil verzachten.

De techniek van het duolegaat werkt als volgt.  Via een testament zal men enerzijds een deel van het vermogen legateren aan familieleden (andere dan in rechte lijn) en/of vrienden en anderzijds aan een institutionele legataris die onderworpen is aan een laag tarief in de successierechten. Deze laatste zal de last worden opgelegd om de successierechten van de overige legatarissen te betalen. Dit heeft praktisch tot gevolg dat de belastingdruk in hoofde van de overige legatarissen - natuurlijke personen aanzienlijk wordt verminderd.

Vaak wordt een vzw aangeduid als institutionele legataris aangezien deze (in Vlaanderen) kan genieten van een verlaagd vlak tarief van 8,80% (artikel 59, 2° Wetboek van successierechten).

Een praktijkvoorbeeld

Het voorgaande kan worden verduidelijkt aan de hand van een eenvoudig praktijkvoorbeeld. Nemen we het geval van tante Julia die nooit gehuwd is geweest en kinderloos is gebleven. De enige familie die haar nog rest, zijn de drie nichten van haar reeds overleden broer. Zij verblijft sedert geruime tijd in een rusthuis en wenst – gelet op haar gezegende leeftijd van 90 jaar – haar testament op te stellen. Tante Julia wenst haar vermogen na haar overlijden volledig te laten toekomen aan haar drie nichten, elk voor één derde. Haar vermogen heeft een totale waarde van € 1.250.000,00 en bestaat uit een beleggingsportefeuille met een waarde van € 1.000.000,00 en een onroerend goed met een waarde van € 250.000,00.

De successierechten in de categorie ‘andere personen dan in rechte lijn, echtgenoten en samenwonenden’ worden berekend op de som van de erfdelen (roerende en onroerende massa samen) die aan de drie nichten toekomen. Indien tante Julia haar volledige vermogen legateert aan haar drie nichten, dan worden de successierechten als volgt berekend:

 

De legatarissen houden derhalve in totaal € 457.500,00 over, hetzij € 152.500,00 elk. Noteer dat ongeveer 63% van het vermogen verdwijnt aan successierechten en slechts circa 37% wordt behouden.

In hoofde van de legatarissen ziet de situatie er als volgt uit:


Opteert tante Julia daarentegen voor een duolegaat waarbij zij slechts in totaal de helft van haar nalatenschap, meer bepaald € 625.000,00 legateert aan haar drie nichten en de andere helft legateert aan een vzw onder last om de successierechten van de overige legatarissen te voldoen dan ziet de situatie er op het vlak van de successierechten als volgt uit:

in hoofde van de vzw voor het eigen legaat: 

in hoofde van de vzw voor het legaat van de overige legatarissen: 

In hoofde van de legatarissen ziet de situatie er als volgt uit:

De totale successierechten in hoofde van de vzw bedragen derhalve € 441.250,00. De drie nichten van tante Julia zullen bijgevolg elk netto € 208.333,33 ontvangen. De vzw houdt zelf een bedrag van € 183.750,00 over. Dergelijke techniek heeft derhalve een belastingbesparing van € 351.250,00 (€ 808.750,00 - € 457.500,00) tot gevolg. Door minder te legateren aan de drie nichten in combinatie met een legaat aan een vzw, houden eerstgenoemden meer over. De drie nichten van tante Julia houden derhalve elk € 55.833,33 meer over, hetzij € 167.500,00 in totaal.

In ieder geval is het zaak elke casus van geval tot geval te bekijken om zo een evenwicht te vinden tussen de gift aan de vzw en deze aan de familie en/of vrienden, ook vanuit technisch oogpunt.

Het duolegaat is een interessante techniek om successierechten te besparen. Door minder te legateren aan familieleden en/of vrienden in combinatie met een legaat aan een vzw, houden eerstgenoemden meer over. Naast de belastingbesparing maakt men tevens een vzw gelukkig met een gulle gift.

Nieuwsbrief Archief

loading

Inschrijven voor onze nieuwsbrief

IMPOSTO Nieuwsbrief verschijnt maandelijks rond de kernexpertises van IMPOSTO Advocaten. De invalshoek is praktijkgericht. Schrijf u gratis in.

We zullen uw persoonsgegevens verwerken in overeenstemming met ons privacybeleid.